Zmiany trądzikowe powstają w wyniku nadmiernego rogowacenia ujść gruczołów łojowych, co powoduje ich zatykanie, a to z kolei prowadzi do powstawania mikrozaskórników. W takim środowisku  bakterie Propionibacterium, które normalnie zasiedlają ujście gruczołu łojowego, uaktywniają się prowadząc do powstawania zaskórników, grudek i stanów zapalnych. Poza tym do rozwoju trądziku przyczynia się także:

- genetyka
- nadmierna ekspozycja na promieniowanie UV
- niewłaściwa dieta
- niektóre leki
- kosmetyki komedogenne
- zaburzenia endokrynologiczne lub hormonalne
- wysoki poziom stresu

Trądzik nieleczony lub leczony w zły sposób prowadzi do powstania blizn, które są niezwykle trudne, a czasem nawet niemożliwe do usunięcia. Dlatego jeżeli zauważasz na skórze coraz więcej wyprysków skorzystaj z porady dermatologa, który zaproponuje odpowiednie leczenie. Częstym błędem w leczeniu trądziku jest odstawienie terapii po uzyskaniu poprawy. Warto jednak pamiętać, że trądzik to nie choroba, a stan fizjologiczny i trzeba go leczyć dopóki utrzymuje się tendencja do powstawania zmian na skórze. Czasami trwa to rok, a czasami nawet kilka lat! Poniższe wskazówki mogą ci pomóc w samodzielnej walce z trądzikiem i ograniczyć ilość nieestetycznych zmian na skórze lub wspomóc leczenie farmakologiczne przepisane przez dermatologa.

1. Myj twarz dwa razy dziennie.
Wbrew powszechnemu przekonaniu trądzik rzadko wynika z braku higieny i niemycia twarzy. Nie zmienia to faktu, że w leczeniu trądziku kluczowe jest prawidłowe oczyszczanie skóry w celu usunięcia sebum, potu i zanieczyszczeń, które zapychają pory i sprzyjają pojawiania się nowych zaskórników. Dermatolodzy najczęściej zalecają stosowanie łagodnego kosmetyku myjącego i wody. Po umyciu skóry nałóż beztłuszczowy krem nawilżający, aby zapobiec nadmiernemu wysuszeniu skóry. Pamiętaj, że nadmierne mycie twarzy może powodować wysuszenie skóry i nadprodukcję łoju, co może zaostrzyć trądzik. Unikaj stosowania do mycia szczoteczek, myjek, czy gąbeczek, które mogą drażnić skórę i zaostrzać zmiany trądzikowe. Żel do mycia nakładaj dłońmi i delikatnie masuj do pojawienia się piany i spłucz wodą.

2. Utrzymuj włosy w czystości.
Zdarza się, że nadmierny łojotok skóry głowy zaostrza objawy trądziku na twarzy. Regularne mycie włosów może zapobiegać pojawianiu się wyprysków na linii włosów, za uszami, na karku i czole. Przed zakupem sprawdź skład kosmetyków pielęgnacyjnych do włosów. Wiele z nich może zawierać olejki lub inne susbtancje o działaniu komedogennym, które mogą sprzyjać pojawianiu się wyprysków na skórze głowy i linii włosów. 

3. Trzymaj ręce przy sobie.
Wyciskanie pryszczy bywa kuszące, ale zazwyczaj sprzyja rozwojowi stanu zapalnego oraz pojawianiu się blizn. Aby zmniejszyć widoczność wyprysków i przyspieszyć gojenie, stosuj kosmetyki punktowe. Mimo, że ich działanie nie jest natychmiastowe, to dzięki nim zapobiegniesz rozsiewowi zmian trądzikowych na skórze.

4. Postaw na składniki aktywne.
Kosmetyki dostępne bez recepty, takie jak kremy lub sera mogą zmniejszyć ilość wyprysków, szczególnie gdy występują one w typowych dla trądziku okolicach na twarzy, jak czoło, nos i podbródek. Najbardziej skuteczne i godne polecenia są te zawierające kwas salicylowy, kwas azelainowy, nadtlenek benzoilu, niacynamid albo retinol. Warto jednak korzystać z nich w rozsądny sposób, bo w nadmiarze mogą drażnić i mocno przesuszać skórę.

5. Skorzystaj z porady dermatologa.
Szczególnie w przypadku, gdy domowa pielęgnacja nie przynosi efektów, warto skorzystac z porady dermatologa, który w zależności od postaci trądziku i jego stopnia zaawansowania zastosuje retinoidy, kwas azelainowy, nadtlenek benzoilu, leki hormonalne lub antybiotyki

6. Pilnuj diety.
Zależność między dietą a trądzikiem nie jest do końca poznana, jednak według American Academy of Dermatology pokarmy o wysokim indeksie glikemicznym mogą zwiększać ryzyko pojawiania się wyprysków na skórze. Do tej grupy należą słodkie wypieki jak ciasta i ciasteczka oraz nabiał, zwłaszcza mleko odtłuszczone, które może nasilać objawy trądziku.

7. Nakładaj kosmetyki z filtrami.
Zbyt duża dawka UV ma bardzo szkodliwy wpływ na skórę. Przebywanie na słońcu mocno przesusza skórę co często prowadzi do zwiększonego łojotoku, który nasila pojawianie się zmian trądzikowych. Pamiętaj, żeby wybierając kosmetyk z filtrem sprawdzić czy jest on niekomedogenny i przeznaczony do stosowania na twarzy.

8. Unikaj nadmiernego złuszczania skóry.
Wbrew obiegowej opinii stosowanie zdyt dużej ilości kosmetyków z kwasami bardziej szkodzi niż pomaga cerze trądzikowej. W efekcie staje się ona podrażniona i przesuszona, co sprzyja nadmiernemu łojotokowi i pojawaniu sie wyprysków. Ogranicz stosowanie kosmetyków złuszczających do dwóch razy w tygodniu i unikaj nakładania na tarz peelingów ziarnistych, których działanie jest zdecydowanie zbyt agresywne.

9. Dbaj o czystość.
Jak najczęściej zmieniaj i pierz ręczniczki do twarzy lub zacznij używać papierowych. Pamiętaj, żeby regularnie myć gąbki i pędzle do makijażu na których mogą gromadzić się niekorzystne bakterie i grzyby. Nie dotykaj twarzy brudnymi rękami.

10. Zwolnij i zacznij oddychać.
Wysoki poziom kortyzolu, zwanego hormonem stresu, może nasilać łojotok i pojawianie się wyprysków na skórze. Dlatego zamiast narzekać, że na stres nie ma rady, zacznij chodzić na zajęcia jogi, naucz się kilku ćwiczeń oddechowych i przynajmniej na godzinę dziennie wyłączaj telefon komórkowy.

TEKST Tomek Kocewiak